Mô phỏng 3D có thuyết minh · Mụn trứng cá
Bên trong một nốt mụn: 5 mắt xích gây mụn trứng cá
Video mô phỏng 3D 2 phút có thuyết minh: đi vào bên trong nang lông tuyến bã để thấy 5 yếu tố gây mụn cộng dồn – androgen, bã nhờn, tế bào sừng, vi khuẩn C. acnes và viêm – vì sao nang vỡ dễ để lại sẹo, và vì sao điều trị cần phối hợp.
Nội dung video
Bề mặt da
- Một nốt mụn viêm nhìn từ bên ngoài: sưng đỏ, đỉnh hơi vàng quanh lỗ chân lông.
Lòng nang bã
- Mụn hình thành trong nang bã, loại nang có nhiều ở mặt, ngực, lưng. Lông bên trong chỉ là lông tơ rất mảnh, còn tuyến bã thì lớn và đổ dầu vào ống qua một lỗ ở đoạn trên.
Yếu tố 1: Androgen và tuyến bã
- Androgen trong máu đến tuyến bã và được chuyển ngay tại tuyến thành dạng mạnh hơn (DHT).
- Nhiều người bị mụn có androgen máu bình thường, chỉ là tuyến bã nhạy cảm hơn. Viêm nhẹ quanh nang đã có thể xuất hiện từ sớm.
Yếu tố 2: Bã nhờn tiết quá mức
- Tuyến bã tiết nhiều dầu hơn mức cần, và thành phần dầu cũng thay đổi theo hướng dễ kích thích viêm.
Yếu tố 3: Tế bào sừng gây tắc
- Tế bào sừng lót ống tăng sinh và dính lại thay vì bong ra, tạo vi nhân mụn. Lòng ống hẹp dần, dầu bị giữ lại bên trong.
Yếu tố 4: Vi khuẩn C. acnes
- Môi trường kín, nhiều dầu, ít oxy thuận lợi cho C. acnes, vi khuẩn vốn sống sẵn trên da.
- Điều quan trọng không chỉ là số lượng, mà là sự mất cân bằng giữa các chủng và màng sinh học, làm miễn dịch phản ứng mạnh hơn.
Yếu tố 5: Viêm bùng phát
- Tình trạng viêm âm ỉ từ trước nay bùng lên: mạch máu giãn, bạch cầu kéo vào lòng ống, mô sưng đỏ và có mủ.
Hậu quả: Vỡ thành nang
- Áp lực trong ống làm thành nang vỡ. Dầu, sừng và vi khuẩn tràn vào trung bì, viêm lan rộng thành nốt sâu và đau.
- Đây là lúc dễ để lại sẹo, vì vậy không nên nặn mụn.
Điều trị: phối hợp để phá chuỗi
- Retinoid bôi giúp tế bào sừng bong ra bình thường trở lại và giảm viêm.
- Benzoyl peroxide giúp diệt C. acnes; nếu cần thêm kháng sinh, bác sĩ cho dùng kèm benzoyl peroxide để hạn chế vi khuẩn kháng thuốc.
- Với mụn nặng hoặc liên quan nội tiết, bác sĩ có thể chỉ định thuốc uống (thuốc kê đơn, cần theo dõi).
- Khi các mắt xích bị cắt, viêm dịu dần và tổn thương lành lại. Mụn đã có sẹo cần điều trị riêng.
Đừng tự nặn mụn. Mụn viêm sâu, đau hoặc kéo dài nên được bác sĩ da liễu thăm khám sớm để hạn chế sẹo.
Lời thuyết minh trong video
Đây là một nốt mụn viêm: sưng đỏ, đỉnh hơi vàng. Cùng đi vào bên trong, để xem nó hình thành ra sao.
Mụn bắt đầu trong nang bã, nơi có sợi lông tơ rất mảnh, và tuyến bã lớn đổ dầu vào ống.
Yếu tố đầu tiên: nội tiết tố androgen kích thích tuyến bã. Ở nhiều người, tuyến bã chỉ đơn giản là nhạy cảm hơn.
Yếu tố thứ hai: tuyến bã tiết quá nhiều dầu, và thành phần dầu cũng dễ gây viêm hơn.
Yếu tố thứ ba: tế bào sừng dính lại thay vì bong ra, làm tắc ống, giữ dầu lại bên trong.
Yếu tố thứ tư: vi khuẩn C. acnes phát triển mạnh trong môi trường kín và nhiều dầu, khiến miễn dịch phản ứng mạnh hơn.
Yếu tố thứ năm: viêm bùng phát. Mạch máu giãn, bạch cầu kéo đến, nốt mụn sưng đỏ và có mủ.
Khi áp lực quá lớn, thành nang vỡ, viêm lan sâu xuống da. Đây là lúc dễ để lại sẹo, vì vậy, đừng nặn mụn.
Điều trị, là phối hợp để phá chuỗi.
Retinoid bôi giúp thông nút tắc, và giảm viêm.
Benzoyl peroxide giúp kiểm soát vi khuẩn.
Với mụn nặng, bác sĩ có thể chỉ định thuốc uống để giảm tiết bã.
Khi các mắt xích bị cắt, viêm lắng xuống và da lành lại. Điều trị sớm giúp hạn chế sẹo.
Phòng khám Da liễu Trần Thịnh. Đặt lịch khám tại dalieutranthinh.com.
Mô phỏng 3D tương tác
Tự đi vào bên trong nốt mụn
Hình ảnh là mô phỏng minh hoạ, vi khuẩn và tế bào được phóng to. Nội dung tham khảo, không thay thế chẩn đoán của bác sĩ. Quy trình biên tập
Video giải thích khác
Tất cả video-
Thời lượng 0:33
Hạt cơmHạt cơm có “rễ” không? Nguyên nhân gây hạt cơm
-
Thời lượng 0:31
Bớt sùiDải sùi trên da từ lúc sinh là gì? Nguyên nhân bớt sùi
-
Thời lượng 0:32
Dày sừng ánh nắngMảng da nhám như giấy nhám: vì sao bị dày sừng ánh nắng?
-
Thời lượng 0:31
Dày sừng da dầuĐốm nâu sần như “dán” lên da có phải ung thư? Dày sừng da dầu
-
Thời lượng 0:32
Sẩn cụcCàng gãi càng ngứa? Nguyên nhân gây sẩn cục
-
Thời lượng 0:34
U mềm lâyNốt bóng như hạt ngọc, lõm ở giữa: vì sao bị u mềm lây?
-
Thời lượng 0:31
U mềm treoMụn thịt dư ở cổ từ đâu ra? Nguyên nhân u mềm treo
-
Thời lượng 0:30
U ống tuyến mồ hôiNốt li ti quanh mắt chỉ là “mụn thịt”? U ống tuyến mồ hôi
Đặt lịch để Bác sĩ trực tiếp thăm khám
Chẩn đoán chính xác trước khi điều trị. Phòng khám gọi lại xác nhận lịch hẹn trong giờ làm việc.